Kina dhe Uruguai duhet të punojnë së bashku për të avancuar një “botë multipolare të barabartë dhe të rregullt”, kështu i tha presidenti kinez Xi Jinping të martën homologut të tij Yamandu Orsi, ndërsa dy vendet nënshkruan një marrëveshje bashkëpunimi në disa fusha nga tregtia te mjedisi.
Vizita e Orsi-t është e para nga një lider i Amerikës së Jugut në kryeqytetin kinez që nga pushtimi i Venezuelës nga Shtetet e Bashkuara në janar dhe kapja e presidentit Nicolas Maduro në një operacion ushtarak.
Një raport mediatik citoi Xi-në të thoshte se Kina mbështet vendet e Amerikës Latine dhe Karaibeve në ruajtjen e sovranitetit, sigurisë dhe interesave të zhvillimit, për të ndihmuar në zbutjen e një situate ndërkombëtare të paqëndrueshme dhe “ngacmimit unilateral në rritje”.
“Kina dhe Uruguai duhet të punojnë së bashku për të avancuar një botë multipolare të barabartë dhe të rregullt dhe një globalizim ekonomik gjithëpërfshirës e të dobishëm për të gjithë,” tha Xi në fjalën e tij, citon Reuters.
Takimi vjen pas një vale vizitash në Kinë këtë vit nga kryeministra perëndimorë, përfshirë Keir Starmer të Britanisë, Mark Carney të Kanadasë dhe Petteri Orpo të Finlandës.
Orsi tha se partneriteti strategjik mes Kinës dhe Uruguait po kalon “momentin më të mirë” dhe bëri thirrje që të dy vendet të “angazhohen për ta ngritur në një nivel të ri”. Ai kryeson një delegacion prej 150 personash, përfshirë drejtues biznesi, në një vizitë nga e diela deri më 7 shkurt, që do të përfshijë edhe Shanghain.
Kina dhe Uruguai nënshkruan një deklaratë për thellimin e partneritetit strategjik të martën, si dhe 12 dokumente bashkëpunimi në fusha që variojnë nga shkenca dhe teknologjia te mjedisi, pronësia intelektuale dhe tregtia e mishit.
Uruguai synon të rrisë tregtinë e mallrave, veçanërisht përmes diversifikimit, dhe të investojë më fort në shërbime dhe investime.
Profesori Francisco Urdinez nga Universiteti Katolik Papnor i Kilit tha se koha e vizitës është simbolikisht e rëndësishme për Kinën, duke treguar se vendet e Amerikës së Jugut mbeten të gatshme të angazhohen pavarësisht mjedisit gjeopolitik gjithnjë e më të polarizuar.
Megjithatë, angazhimi i Uruguait me Pekinin pritet të ndikohet nga vëmendja e re e SHBA-ve ndaj Amerikës Latine dhe shqetësimet për përfshirjen e Kinës atje, tha Margaret Myers nga Inter-American Dialogue.
“Pas veprimeve në Venezuelë, si Kina ashtu edhe shumë vende të Amerikës Latine po peshojnë perspektivat e ndërhyrjes së vazhdueshme të SHBA-ve në rajon.”
Lidhjet me Jugun Global
“Kina është e gatshme të punojë me Uruguain dhe vendet e tjera rajonale për të thelluar dhe forcuar ndërtimin e një komuniteti Kinë-Amerikë Latine me një të ardhme të përbashkët,” tha Xi.
Ai shtoi se Kina mbështet Uruguain në marrjen e presidencës së radhës të Grupit të 77+, duke synuar të forcojë solidaritetin në Jugun Global.
“Bota sot po kalon ndryshime të thella të papara në një shekull, me një situatë ndërkombëtare komplekse dhe të paqëndrueshme dhe ngacmim unilateral në rritje,” tha Xi, duke shtuar se Kina gjithmonë i ka kushtuar rëndësi lidhjeve me Amerikën Latine.
Kina ishte destinacioni kryesor i eksporteve të Uruguait në vitin 2025, duke marrë produkte bujqësore nga celuloza e drurit te soja dhe mishi i viçit.
Uruguai, që kishte një suficit tregtar prej 187.1 milionë dollarësh me Kinën në gjysmën e parë të 2025, importon makineri, elektronikë dhe kimikate.
Ndërsa eksportet e mishit dhe sojës tradicionalisht kanë pasur rol qendror në marrëdhënie, fusha si produktet e bulmetit dhe eksportet e shërbimeve kanë potencial, tha profesori Diego Telias nga Universidad ORT Uruguay.
