Kryeqyteti ukrainas po përjeton më shumë alarme për sulme ajrore se në çdo periudhë tjetër që nga pushtimi i plotë rus në vitin 2022. Sulmet gjatë ditës po paralizojnë shkollat, bizneset dhe transportin publik, ndërsa Ukraina përballet edhe me një kërcënim të ri: dronët me motorë reaktivë.

Kievi po përballet me një valë të pazakontë sulmesh ajrore, me alarmet që bien mesatarisht 10 herë në ditë që prej fundit të gushtit, sipas një analize të BBC Verify të të dhënave zyrtare.

Në vetëm shtatë ditë, nga 27 gushti, kryeqyteti ukrainas përjetoi 76 alarme për sulme ajrore. Për krahasim, gjatë javës së parë të pushtimit rus në vitin 2022, numri më i lartë i regjistruar në një periudhë të ngjashme ishte rreth 66.

 Megjithëse të dhënat e ditëve të para të luftës nuk janë të plota dhe krahasimi nuk mund të jetë absolut, tendenca është e qartë: sulmet ndaj Kievit janë bërë më të shpeshta dhe, veçanërisht, po ndodhin gjithnjë e më shumë gjatë ditës. Më parë, sulmet ruse kryesisht zhvilloheshin gjatë natës. Tashmë, sulmet në orët e ditës po shkaktojnë ndërprerje të mëdha në jetën e përditshme të kryeqytetit.

Banorët detyrohen të kërkojnë strehim deri në 13 herë në ditë, ndërsa alarmet mund të zgjasin nga vetëm disa minuta deri në gati katër orë e gjysmë. Situata është komplikuar edhe më tej nga përdorimi i dronëve të rinj të sulmit, të pajisur me motorë reaktivë.

Disa prej tyre mund të arrijnë shpejtësi deri në 595 km/h, rreth tre herë më shumë se dronët Shahed të gjeneratës së vjetër, të cilët përdorin helikë. Për shkak të shpejtësisë së tyre, këta dronë janë edhe më të vështirë për t’u interceptuar.

Forcat Ajrore ukrainase thonë se Rusia lëshoi rreth 2 800 dronë të shpejtë gjatë gushtit, pothuajse dyfishi i numrit të regjistruar në korrik.

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky zhvilloi një takim urgjent me ministrat dhe komandantët për të diskutuar prodhimin e raketave të reja interceptuese, të afta për të goditur këta dronë me shpejtësi të lartë.

“Rusët kanë ndryshuar taktikat e sulmeve të tyre ndaj Ukrainës dhe, që nga gushti, po terrorizojnë popullin, qytetet dhe fshatrat tona me një intensitet shumë më të madh”, tha Zelensky.

Zëdhënësi i Forcave Ajrore ukrainase, Yurii Ihnat, tha se aktualisht rrëzohen vetëm rreth 60% e dronëve dhe se Ukraina ka nevojë për sisteme të reja interceptimi.

Sipas tij, nuk mjafton që raketat të jenë të shpejta. Ato duhet të kenë edhe sisteme të specializuara drejtimi që u mundësojnë të godasin me saktësi objektivin. Sulmet e shpeshta po ndikojnë drejtpërdrejt edhe në arsim.

Nxënësit dhe studentët detyrohen të largohen nga klasat sa herë që bie alarmi dhe të zhvendosen në strehimore, metro ose ambiente nëntokësore.

Në Universitetin Shtetëror Pedagogjik të Ukrainës Drahomanov, në qendër të Kievit, disa studentë u drejtuan në ambientet nëntokësore gjatë një alarmi të fundit, ndërsa të tjerë qëndruan jashtë.

Diana, një studente që po përgatitet për t’u bërë mësuese, tha se sulmet kanë ndikuar edhe në gjumin dhe rutinën e saj të përditshme.

“Ndonjëherë është e vështirë, sepse pjesën më të madhe të ditës duhet ta kaloj në vende të sigurta, si metroja ose diku nëntokë”, tha ajo. “Është një periudhë e tmerrshme, por falë Zotit jemi gjallë. E përballojmë ditë pas dite.”

Edhe Ihor, student i kimisë, thotë se sirenat e vazhdueshme po dëmtojnë arsimin.

“Jemi të irrituar nga sirenat, sepse janë të pandërprera. Ato dëmtojnë cilësinë e arsimit tonë. Nuk mund të studiojmë normalisht”, tha ai.

Sulmet po shkaktojnë probleme të mëdha edhe për bizneset. Shumë dyqane dhe kompani detyrohen të mbyllen sa herë që aktivizohen sirenat. Punonjësit largohen nga vendet e tyre të punës dhe presin në rrugë ose në ambiente të sigurta derisa alarmi të përfundojë.

Transporti publik gjithashtu pëson ndërprerje. Disa trena të metrosë duhet të ndalojnë gjatë alarmit, pasi një pjesë e linjave kalon mbi tokë, përtej lumit Dnipro. Kjo krijon vështirësi të mëdha për mijëra udhëtarë, të cilët detyrohen të përdorin autobusë zëvendësues për të mbërritur në destinacionet e tyre.

Për të kufizuar pasojat e këtyre ndërprerjeve, qeveria ukrainase po vendos një sistem të ri me dy nivele alarmi. Niveli i verdhë do të përdoret për sulme me dronë që konsiderohen më pak të rrezikshme dhe do të shoqërohet me më pak kufizime për punën, udhëtimin dhe aktivitetet e përditshme.

Niveli i kuq do të sinjalizojë një kërcënim më serioz, veçanërisht sulme me raketa, dhe do të kërkojë kufizime më të forta.

Qëllimi është që qyteti të mos paralizohet plotësisht sa herë që një dron shfaqet në hapësirën ajrore, ndërsa masat më të rrepta të aktivizohen kur ekziston një kërcënim i drejtpërdrejtë.

Megjithatë, shqetësimi më i madh mbetet se Rusia mund të prodhojë dronët e rinj me shpejtësi më të madhe nga sa Ukraina mund të zhvillojë sistemet e nevojshme për t’i rrëzuar.

Ndërkohë, Kievi po përgatitet për një tjetër dimër të vështirë. Frika është se Rusia mund ta zhvendosë sërish fokusin e sulmeve drejt infrastrukturës energjetike, duke shtuar presionin mbi një vend që tashmë po përballet me sulme pothuajse të pandërprera.