Dy Gjermani të ndryshme shkojnë drejt zgjedhjeve të së dielës, me Mecklenburg-Pomeraninë Perëndimore dhe Berlinin që përballen me sfida të ndryshme, por që lidhen me të njëjtën pyetje, a po përkthehet rritja ekonomike në një përmirësim real të jetës së qytetarëve?
Në Mecklenburg-Pomeraninë Perëndimore, një prej rajoneve të ish-Gjermanisë Lindore, ekonomia ka ndryshuar ndjeshëm gjatë viteve të fundit. Investimet në turizëm, energji, ndërtimin e anijeve dhe industri po i japin rajonit një profil të ri, duke zbehur imazhin e dikurshëm të një zone të mbetur pas zhvillimit të pjesës perëndimore të vendit.
Që prej vitit 2020, ekonomia lokale ka shënuar rritje mbi mesataren kombëtare. Bujqësia në shkallë të gjerë, turizmi në brigjet e Detit Baltik, infrastruktura energjetike dhe investimet në burimet e rinovueshme janë ndër sektorët që po ndryshojnë ekonominë e landit.
Energjia është një tjetër faktor i rëndësishëm. Mecklenburg-Pomerania Perëndimore ka qenë prej vitesh e lidhur me infrastrukturën e gazit natyror dhe projektin Nord Stream. Pas ndërprerjes së varësisë nga energjia ruse, rajoni është orientuar drejt terminaleve të LNG-së dhe energjisë së rinovueshme, duke synuar të shndërrojë ndryshimin e modelit energjetik në një mundësi për zhvillim.
Megjithatë, përmirësimi ekonomik nuk është shoqëruar me zhdukjen e pakënaqësisë politike. AfD ka forcuar pozitat e saj në rajon, ndërsa një pjesë e votuesve shprehin shqetësimin se ndryshimet ekonomike dhe shoqërore nuk janë shoqëruar gjithmonë me përfshirjen e tyre në vendimmarrje.
Sipas sondazhit të fundit të Deutsche Welle, SPD e drejtuar nga Manuela Schwesig dhe AfD ndodhen pranë njëra-tjetrës në garën zgjedhore, duke treguar se treguesit ekonomikë nuk janë faktori i vetëm që përcakton votën.
Berlini përballet me krizën e strehimit
Në Berlin, situata është e ndryshme. Kryeqyteti gjerman ka përjetuar rritje të shpejtë, i nxitur nga kompanitë e reja, sektori i teknologjisë, investimet dhe ardhja e mijëra punëtorëve nga vende të tjera.
Por rritja e qytetit ka sjellë edhe një problem të madh, strehimin. Qiratë janë rritur ndjeshëm dhe shumë banorë e konsiderojnë Berlinin gjithnjë e më të papërballueshëm.
Kriza e strehimit është kthyer në një nga çështjet kryesore të debatit zgjedhor. Në qendër të diskutimit është roli që duhet të ketë shteti në tregun e pasurive të paluajtshme.
Die Linke ka vendosur në fokus propozimin për shtetëzimin e kompanive të mëdha të pronave. Kandidatja kryesore e partisë, avokatja Elif Eralp, argumenton se kalimi i mijëra banesave në kontrollin e shtetit të Berlinit do t’i mundësonte autoriteteve të ndërhynin në nivelin e qirave dhe të kufizonin spekulimet në treg.
Sipas planit të saj, kompanitë e mëdha private do të kompensoheshin dhe pronat do të kalonin nën administrimin e një agjencie publike të banesave. Eralp vlerëson se projekti do të kushtonte nga 8 deri në 18 miliardë euro, ndërsa financimi do të mbështetej kryesisht në huamarrje afatgjatë dhe të ardhurat nga qiratë.
Kritikët e kësaj ideje ngrenë pikëpyetje mbi koston dhe mënyrën e zbatimit të saj.
Dy zgjedhjet tregojnë kështu dy realitete të ndryshme të Gjermanisë. Në Mecklenburg-Pomeraninë Perëndimore, sfida është që rritja ekonomike të shoqërohet me rikthimin e besimit politik. Në Berlin, sfida është që suksesi dhe rritja e qytetit të mos e bëjnë jetën e përditshme të papërballueshme për banorët.
Zgjedhjet e së dielës pritet të japin një tjetër tregues mbi mënyrën se si qytetarët gjermanë e perceptojnë ndryshimin ekonomik, si mundësi për të ardhmen apo si burim të pasigurive të reja.
